WI-AC-012 กระบวนการบริหารจัดการทรัพย์สินให้เช่าและหอพัก
1. วัตถุประสงค์
เพื่อกำหนดขั้นตอนการบริหารจัดการทรัพย์สินให้เช่าและหอพักของบริษัทฯ ให้เป็นระบบ ตั้งแต่การทำสัญญา การรับเงินประกัน การตั้งหนี้ การติดตามทวงถาม จนถึงการรับชำระเงิน เพื่อให้
- รายได้จากค่าเช่าถูกบันทึกครบถ้วน
- ไม่มีรายการค่าเช่าตกหล่นจากระบบ
- สามารถติดตามสถานะลูกหนี้ได้อย่างชัดเจน
- แต่ละหน่วยงานทราบหน้าที่และความรับผิดชอบ
- สามารถตรวจสอบย้อนหลังได้
2. ขอบเขตงาน
ใช้สำหรับทรัพย์สินของบริษัทฯ ที่นำออกให้เช่า เช่น
- หอพัก
- บ้านพัก
- อาคาร
- พื้นที่เช่า
- ห้องเช่า
- ทรัพย์สินหรืออสังหาริมทรัพย์อื่นของบริษัทฯ
ตั้งแต่เริ่มทำสัญญาเช่าจนถึงการรับชำระเงินของผู้เช่าในแต่ละรอบ
3. หน่วยงานที่เกี่ยวข้อง
| หน่วยงาน | หน้าที่หลัก |
|---|---|
| บัญชี | จัดทำสัญญา ตรวจสอบข้อมูลผู้เช่า และตั้งหนี้ค่าเช่าในระบบ |
| การเงิน | รับเงินประกัน ค่าเช่าล่วงหน้า รับชำระค่าเช่า และออกใบเสร็จ |
| สินเชื่อ | ติดตามและทวงถามลูกหนี้ที่ถึงกำหนดหรือค้างชำระ |
| ผู้ดูแลทรัพย์สิน | ตรวจสอบข้อมูลผู้เช่า สถานะสัญญา และประสานงานภาพรวม |
4. กระบวนการปฏิบัติงาน
ขั้นตอนที่ 1 : จัดทำสัญญาเช่า
ผู้รับผิดชอบ : แผนกบัญชี
เมื่อมีผู้เช่าตกลงเช่าทรัพย์สินของบริษัทฯ ให้บัญชีดำเนินการ
- ตรวจสอบข้อมูลผู้เช่า
- ตรวจสอบรายละเอียดทรัพย์สินที่ให้เช่า
- กำหนด
- วันเริ่มสัญญา
- วันสิ้นสุดสัญญา
- ค่าเช่าต่อเดือน
- เงินประกัน
- ค่าเช่าล่วงหน้า
- วันครบกำหนดชำระ
- จัดทำสัญญาเช่า
- ให้ผู้เช่าและผู้มีอำนาจลงนาม
- จัดเก็บสัญญาและเอกสารประกอบ
ผลลัพธ์ที่ต้องได้
สัญญาเช่าที่มีข้อมูลครบถ้วนและสามารถนำไปใช้ตั้งหนี้ในระบบได้
ขั้นตอนที่ 2 : รับเงินประกันและค่าเช่าล่วงหน้า
ผู้รับผิดชอบ : แผนกการเงิน
หลังจากทำสัญญาเรียบร้อยแล้ว ผู้เช่าชำระ
เงินประกัน + ค่าเช่าล่วงหน้า
การเงินดำเนินการ
- ตรวจสอบยอดตามสัญญา
- รับชำระเงินจากผู้เช่า
- ตรวจสอบเงินเข้าบัญชี
- ออกใบเสร็จหรือหลักฐานการรับเงิน
- บันทึกรายการรับเงิน
- แจ้งบัญชีว่าผู้เช่าชำระเรียบร้อยแล้ว
จุดควบคุม
เงินประกันและค่าเช่าล่วงหน้าที่รับมา ต้องสามารถตรวจสอบย้อนกลับถึงสัญญาเช่าได้ทุกครั้ง
5. การตั้งหนี้ค่าเช่า
ขั้นตอนที่ 3 : บัญชีตั้งหนี้ในระบบ
ผู้รับผิดชอบ : แผนกบัญชี
เมื่อถึงรอบเรียกเก็บค่าเช่า บัญชีต้องตรวจสอบสัญญาเช่าที่ยังมีผลและดำเนินการตั้งหนี้ในระบบ
ประกอบด้วย
- ค่าเช่า
- ค่าน้ำ
- ค่าไฟ
- ค่าส่วนกลาง
- ค่าบริการ
- ค่าใช้จ่ายอื่นตามสัญญา
กฎสำคัญ
รายได้หรือค่าใช้จ่ายที่เรียกเก็บจากผู้เช่าทุกรายการ ต้องมีการตั้งหนี้ในระบบก่อนการเรียกเก็บ
ห้ามเรียกเก็บเงินโดยไม่มีรายการตั้งหนี้ในระบบ
ก่อนตั้งหนี้ต้องตรวจสอบ
- ชื่อผู้เช่า
- เลขที่สัญญา
- ทรัพย์สินหรือเลขห้อง
- รอบค่าเช่า
- จำนวนเงิน
- วันครบกำหนด
- ค่าใช้จ่ายเพิ่มเติม
ผลลัพธ์ที่ต้องได้
ลูกหนี้ค่าเช่าปรากฏในระบบครบถ้วนตามผู้เช่าและตามรอบที่เรียกเก็บ
6. การติดตามทวงถาม
ขั้นตอนที่ 4 : สินเชื่อติดตามลูกหนี้
ผู้รับผิดชอบ : แผนกสินเชื่อ
หลังจากบัญชีตั้งหนี้แล้ว สินเชื่อสามารถตรวจสอบรายการที่ถึงกำหนดชำระและดำเนินการติดตาม
แบ่งสถานะลูกหนี้ เช่น
| สถานะ | การดำเนินการ |
|---|---|
| ยังไม่ถึงกำหนด | รอติดตามตามรอบ |
| ถึงกำหนด | แจ้งเตือนผู้เช่า |
| เกินกำหนด 1–7 วัน | โทร/ข้อความติดตาม |
| เกินกำหนด 8–15 วัน | ติดตามเร่งรัด |
| เกินกำหนดมากกว่า 15 วัน | รายงานผู้ดูแล/ผู้บริหาร |
| ค้างชำระต่อเนื่อง | ดำเนินการตามเงื่อนไขในสัญญา |
การติดตามทุกครั้งควรมีการบันทึกอย่างน้อย
- วันที่ติดตาม
- ผู้ติดตาม
- ช่องทางที่ติดต่อ
- ผลการติดต่อ
- วันที่ผู้เช่านัดชำระ
- หมายเหตุ
7. การรับชำระเงิน
ขั้นตอนที่ 5 : การเงินรับเงินและออกใบเสร็จ
ผู้รับผิดชอบ : แผนกการเงิน
เมื่อผู้เช่าชำระเงิน
- ตรวจสอบยอดเงินที่ได้รับ
- ตรวจสอบรายการลูกหนี้ในระบบ
- ระบุว่าชำระค่าอะไรและรอบใด
- บันทึกรับชำระ
- ตัดลูกหนี้
- ออกใบเสร็จให้ผู้เช่า
- ส่งข้อมูลให้บัญชีตรวจสอบ
จุดควบคุม
เงินทุกยอดที่รับจากผู้เช่าต้องสามารถจับคู่กับรายการตั้งหนี้ในระบบได้
ห้ามรับเงินโดยไม่ทราบว่าเป็นการชำระรายการใด
8. ตารางสรุปความรับผิดชอบ
| ขั้นตอน | บัญชี | การเงิน | สินเชื่อ |
|---|---|---|---|
| จัดทำสัญญา | ● | ||
| ตรวจสอบเงื่อนไขค่าเช่า | ● | ||
| รับเงินประกัน | ● | ||
| รับค่าเช่าล่วงหน้า | ● | ||
| ตั้งหนี้ในระบบ | ● | ||
| ตรวจสอบวันครบกำหนด | ● | ● | |
| ติดตามลูกหนี้ | ● | ||
| รับชำระเงิน | ● | ||
| ออกใบเสร็จ | ● | ||
| ตัดลูกหนี้ | ● | ||
| ตรวจสอบยอดลูกหนี้ | ● | ● | ● |
