WI-DS-206 คู่มือความปลอดภัยในการส่งมอบสินค้าหน้างาน
1. วัตถุประสงค์
คู่มือนี้จัดทำขึ้นเพื่อให้พนักงานขับรถและพนักงานติดตามรถปฏิบัติงานส่งมอบสินค้าได้อย่างปลอดภัย ลดความเสี่ยงจากอุบัติเหตุ เช่น สินค้าหล่นทับ รถชน รถถอยชน เครนยกของหล่น พื้นลื่น สินค้าบาดมือ หรือการบาดเจ็บจากการยกของหนัก
จำไว้เสมอ: ส่งของให้ถึง ไม่สำคัญเท่ากลับบ้านให้ครบ
2. อุปกรณ์ความปลอดภัยที่ต้องสวมใส่
ก่อนเข้าหน้างาน พนักงานต้องสวมใส่อุปกรณ์ความปลอดภัยให้ครบ
- หมวกนิรภัย
- เสื้อสะท้อนแสง
- รองเท้านิรภัย
- ถุงมือกันบาด
- แว่นตานิรภัย เมื่อมีฝุ่น เศษวัสดุ หรืองานตัด/เจียรใกล้เคียง
หากไม่ได้สวมอุปกรณ์ความปลอดภัย ห้ามเข้าไปในพื้นที่เสี่ยงหรือพื้นที่ก่อสร้าง
3. ก่อนออกจากบริษัท
ก่อนออกเดินทาง พนักงานต้องตรวจสอบสิ่งต่อไปนี้
ตรวจรถ
- เบรกใช้งานได้ดี
- ไฟหน้า ไฟท้าย ไฟเลี้ยว ไฟเบรก ใช้งานได้
- แตรใช้งานได้
- กระจกมองข้างพร้อมใช้งาน
- ยางอยู่ในสภาพดี
- มีลิ่มหนุนล้อ
- มีกรวยหรืออุปกรณ์เตือน หากต้องจอดริมถนน
ตรวจสินค้า
- สินค้าจัดเรียงมั่นคง ไม่เอียง ไม่ล้มง่าย
- สินค้ายาว เช่น เหล็ก ท่อ ไม้ ต้องมัดให้แน่น
- สินค้าแตกง่ายต้องวางแยกและป้องกันการกระแทก
- ห้ามบรรทุกเกินน้ำหนักรถ
- ห้ามให้สินค้าล้นหรือยื่นออกมาโดยไม่มีสัญลักษณ์เตือน
ตรวจข้อมูลหน้างาน
ก่อนออกส่ง ควรรู้ข้อมูลเหล่านี้
- ชื่อลูกค้าหรือผู้รับสินค้า
- เบอร์โทรผู้รับสินค้า
- สถานที่ส่งสินค้า
- จุดลงสินค้า
- หน้างานมีเครน รถยก หรือเครื่องจักรหรือไม่
- ต้องลงสินค้าด้วยแรงงานคนหรือเครื่องจักร
4. เมื่อถึงหน้างาน
เมื่อถึงสถานที่ส่งสินค้า ห้ามรีบลงสินค้าเองทันที
ให้ปฏิบัติตามขั้นตอนนี้
- จอดรถในจุดที่ปลอดภัย
- เปิดไฟฉุกเฉิน หากจอดริมถนนหรือพื้นที่เสี่ยง
- ติดต่อผู้รับผิดชอบหน้างาน
- ถามจุดจอดรถและจุดลงสินค้าให้ชัดเจน
- ตรวจดูรอบพื้นที่ก่อนเริ่มงาน
- สวมอุปกรณ์ความปลอดภัยให้ครบ
- เริ่มลงสินค้าเมื่อมั่นใจว่าปลอดภัยเท่านั้น
หากไม่พบผู้รับผิดชอบหน้างาน ห้ามลงสินค้าเองโดยพลการ
5. สิ่งที่ต้องดูก่อนลงสินค้า
ก่อนเริ่มลงสินค้า ให้พนักงานตรวจดูพื้นที่รอบตัว
ต้องตรวจว่า
- พื้นที่ลงสินค้าเรียบ แข็งแรง ไม่ลื่น
- ไม่มีหลุม บ่อ เศษเหล็ก เศษไม้ หรือตะปู
- ไม่มีรถยกหรือเครื่องจักรวิ่งใกล้จุดลงสินค้า
- ไม่มีเครนยกของอยู่เหนือศีรษะ
- ไม่มีคนเดินผ่านจุดลงสินค้า
- มีพื้นที่ให้พนักงานยืนอย่างปลอดภัย
- มีทางถอยหนีหากเกิดเหตุฉุกเฉิน
ถ้าพื้นที่ไม่ปลอดภัย ให้หยุดงานและแจ้งหัวหน้างานทันทีฃ
6. กฎสำคัญระหว่างลงสินค้า
ระหว่างลงสินค้า พนักงานทุกคนต้องปฏิบัติตามกฎต่อไปนี้
- ห้ามยืนใต้ของที่กำลังยก
- ห้ามยืนใกล้สินค้าแขวนจากเครน
- ห้ามยืนในแนวที่สินค้าอาจหล่นหรือไหลลงมา
- ห้ามยืนระหว่างรถกับกำแพง เสา หรือกองสินค้า
- ห้ามปีนขึ้นกองสินค้าโดยไม่มีอุปกรณ์ป้องกัน
- ห้ามโยนสินค้า
- ห้ามดึงสินค้าหนักโดยใช้แรงคนคนเดียว
- ห้ามยกของหนักเกินกำลัง
- ห้ามรีบทำงานจนลืมความปลอดภัย
- ห้ามทำงานในจุดที่มองไม่เห็นรถหรือเครื่องจักรที่กำลังเคลื่อนที่
ถ้าไม่แน่ใจว่าปลอดภัยหรือไม่ ให้หยุดก่อน อย่าฝืน
7. กรณีหน้างานมีเครน รถเฮี๊ยบ หรือรถยก
หากหน้างานมีการใช้เครน รถเฮี๊ยบ หรือรถโฟร์คลิฟท์ ต้องระวังเป็นพิเศษ
ต้องปฏิบัติ
- ให้ผู้รับผิดชอบหน้างานเป็นผู้ควบคุมการยก
- พนักงานบริษัทต้องยืนในจุดปลอดภัย
- ห้ามเข้าใกล้สินค้าที่กำลังถูกยก
- ห้ามยืนใต้ของแขวนทุกกรณี
- ห้ามช่วยผูกสลิง ปลดสลิง หรือประคองสินค้า หากไม่ได้รับมอบหมาย
- ห้ามให้เครนยกสินค้าข้ามศีรษะ
- รอให้สินค้าวางลงพื้นนิ่งสนิทก่อน จึงเข้าไปตรวจนับสินค้า
- หากสินค้าเอียง แกว่ง หรือดูไม่ปลอดภัย ให้ถอยออกทันที
ของที่แขวนอยู่กับเครน คือเขตอันตราย ห้ามเข้าใกล้เด็ดขาด
8. กรณีลงสินค้าด้วยแรงงานคน
หากต้องใช้แรงงานคนลงสินค้า ให้ปฏิบัติดังนี้
- ประเมินน้ำหนักสินค้าก่อนยก
- หากหนักเกินไป ต้องขอคนช่วยหรือใช้อุปกรณ์ช่วยยก
- ยกของโดยใช้แรงขา ไม่ก้มหลังยก
- จับสินค้าให้มั่นคงก่อนยก
- เดินช้า ๆ ไม่วิ่ง
- หากเป็นสินค้ายาว ต้องมีคนจับหัวและท้าย
- ระวังขอบคมของเหล็ก กระเบื้อง แผ่นเมทัลชีท และวัสดุก่อสร้าง
- ใช้ถุงมือทุกครั้งเมื่อจับสินค้ามีคม
ห้ามฝืนยกของหนักคนเดียว เพราะงานจบแต่หลังพัง ไม่คุ้ม
9. กรณีส่งสินค้าริมถนน
หากต้องจอดส่งสินค้าริมถนน ให้ปฏิบัติดังนี้
- เปิดไฟฉุกเฉิน
- วางกรวยหรืออุปกรณ์เตือน
- สวมเสื้อสะท้อนแสง
- ลงสินค้าด้านที่ปลอดภัย ไม่ติดช่องรถวิ่ง หากทำได้
- ระวังรถจักรยานยนต์ รถยนต์ และรถบรรทุกที่วิ่งผ่าน
- ห้ามยืนหันหลังให้รถที่กำลังวิ่งมา
- รีบเคลียร์สินค้าออกจากพื้นถนน
- หากพื้นที่เสี่ยงมาก ให้แจ้งหัวหน้างานเพื่อเปลี่ยนจุดลงสินค้า
10. กรณีฝนตก พื้นลื่น หรือแสงสว่างไม่เพียงพอ
หากฝนตก พื้นเปียก มีโคลน หรือแสงสว่างไม่พอ ให้เพิ่มความระมัดระวัง
ต้องปฏิบัติ
- เดินช้าลง
- ห้ามวิ่ง
- ห้ามยกของหนักบนพื้นลื่น
- ตรวจพื้นก่อนเหยียบ
- ใช้ไฟส่องสว่างหากมืด
- หยุดงานหากมองไม่เห็นพื้นที่ชัดเจน
- แจ้งหัวหน้างานหากไม่สามารถลงสินค้าได้อย่างปลอดภัย
11. ข้อห้ามเด็ดขาด
พนักงานขับรถและพนักงานติดตามรถต้องปฏิบัติตามข้อห้ามนี้อย่างเคร่งครัด
- ห้ามยืนใต้ของที่กำลังยก
- ห้ามเข้าใกล้เครนหรือรถยกขณะทำงาน
- ห้ามช่วยงานยกของลูกค้า หากไม่ได้รับอนุญาต
- ห้ามปีนขึ้นกองสินค้า
- ห้ามยืนท้ายรถขณะรถกำลังถอย
- ห้ามยืนระหว่างรถกับกำแพงหรือเสา
- ห้ามลงสินค้าในพื้นที่ไม่มีผู้รับผิดชอบ
- ห้ามทำงานหากพื้นที่ไม่ปลอดภัย
- ห้ามถอดหมวกนิรภัยในพื้นที่ก่อสร้าง
- ห้ามรีบทำงานเพราะถูกเร่ง หากยังไม่ปลอดภัย
12. สิทธิในการหยุดงานเมื่อไม่ปลอดภัย
พนักงานทุกคนมีสิทธิหยุดงานชั่วคราว หากพบว่าสภาพหน้างานไม่ปลอดภัย
ตัวอย่างสถานการณ์ที่ต้องหยุดงาน
- มีเครนยกของผ่านศีรษะ
- ไม่มีคนควบคุมหน้างาน
- ไม่มีจุดลงสินค้าที่ปลอดภัย
- รถยกหรือเครื่องจักรทำงานใกล้เกินไป
- พื้นที่ลื่น เป็นหลุม หรือไม่มั่นคง
- สินค้าเอียง ไหล หรือเสี่ยงหล่น
- ลูกค้าเร่งให้ทำงานทั้งที่ยังไม่ปลอดภัย
เมื่อหยุดงาน ให้แจ้งหัวหน้างานทันที และรอคำสั่งก่อนดำเนินการต่อ
บริษัทจะไม่ลงโทษพนักงานที่หยุดงานด้วยเหตุผลด้านความปลอดภัย
13. ขั้นตอนเมื่อเกิดเหตุผิดปกติหรืออุบัติเหตุ
หากเกิดอุบัติเหตุหรือเกือบเกิดอุบัติเหตุ ให้ปฏิบัติดังนี้
- หยุดงานทันที
- พาผู้บาดเจ็บออกจากพื้นที่อันตราย หากทำได้อย่างปลอดภัย
- แจ้งหัวหน้างานทันที
- โทรขอความช่วยเหลือฉุกเฉิน หากมีผู้บาดเจ็บรุนแรง
- ห้ามเคลื่อนย้ายผู้บาดเจ็บรุนแรงโดยไม่จำเป็น
- ถ่ายภาพจุดเกิดเหตุ หากปลอดภัย
- บันทึกชื่อพยานหรือผู้เกี่ยวข้อง
- ห้ามกลับออกจากหน้างานโดยไม่แจ้งหัวหน้างาน
14. เช็กลิสต์ก่อนลงสินค้า
ให้พนักงานตรวจสอบก่อนลงสินค้าทุกครั้ง
| รายการตรวจสอบ | ตรวจแล้ว |
|---|---|
| 1. ติดต่อผู้รับผิดชอบหน้างานแล้ว | ☐ |
| 2. รู้จุดจอดรถและจุดลงสินค้าแล้ว | ☐ |
| 3. สวมหมวกนิรภัยแล้ว | ☐ |
| 4. สวมเสื้อสะท้อนแสงแล้ว | ☐ |
| 5. สวมรองเท้านิรภัยแล้ว | ☐ |
| 6. สวมถุงมือแล้ว | ☐ |
| 7. พื้นที่ลงสินค้าปลอดภัย | ☐ |
| 8. ไม่มีเครนยกของเหนือศีรษะ | ☐ |
| 9. ไม่มีรถยกหรือเครื่องจักรใกล้จุดทำงาน | ☐ |
| 10.สินค้าไม่เสี่ยงล้ม หล่น หรือไหล | ☐ |
| 11. มีทางถอยหนีหากเกิดเหตุฉุกเฉิน | ☐ |
หากมีข้อใดไม่พร้อม ให้หยุดและแจ้งหัวหน้างาน
15. หลักจำง่าย 8 ข้อ
- ถึงหน้างาน อย่ารีบลงของ
- ต้องติดต่อผู้รับผิดชอบก่อน
- ใส่ PPE ให้ครบ
- ดูพื้นที่ก่อนทำงาน
- ห้ามยืนใต้ของแขวน
- ห้ามเข้าใกล้เครนหรือรถยก
- ไม่ปลอดภัยให้หยุด
- กลับบ้านให้ครบ สำคัญกว่าส่งของให้ไว
16. คำมั่นด้านความปลอดภัยของพนักงานจัดส่ง
ข้าพเจ้าจะปฏิบัติงานส่งมอบสินค้าด้วยความระมัดระวัง สวมใส่อุปกรณ์ความปลอดภัยทุกครั้ง ไม่เข้าไปในพื้นที่เสี่ยง ไม่ยืนใต้ของที่กำลังยก ไม่ฝืนทำงานหากสภาพหน้างานไม่ปลอดภัย และจะแจ้งหัวหน้างานทันทีเมื่อพบความเสี่ยง เพื่อป้องกันอุบัติเหตุต่อตนเอง เพื่อนร่วมงาน ลูกค้า และทรัพย์สินของบริษัท
ลงชื่อพนักงาน ....................................................
วันที่ ........../........../..........






